เคยมั้ย….หมอถามว่า “มีประวัติการแพ้ยาอะไรมั้ย” แล้วเราไม่รู้ จึงตอบไปว่า “ไม่มี” หมอจึงจ่ายยาที่อาจทำให้เราเสี่ยงต่อการแพ้ จนนำไปสู่อาการร้ายแรงถึงขั้นเสียชีวิตได้ หรือแม้แต่ยาที่หมอจ่ายให้ เราจะรู้ได้อย่างไรว่ายานั้นเหมาะสมกับเรา เนื่องจากยาชนิดเดียวกันขนาดเดียวกัน อาจมีประสิทธิภาพในการออกฤทธิ์แตกต่างกันในแต่ละบุคคล

จากข้อมูลเชิงวิชาการระบุว่า ความแตกต่างทางพันธุกรรมทำให้การตอบสนองต่อยาแตกต่างกันในแต่ละบุคคล แล้วเราจะรู้ได้อย่างไรว่าเราเหมาะสมกับการใช้ยาชนิดไหน และเราจำเป็นจริงๆหรือที่จะต้องไปลองเสี่ยงใช้ยาชนิดนั้นๆ ซึ่งอาการไม่พึงประสงค์จากการใช้ยาอาจะเกิดได้ทั้งในระดับไม่รุนแรงจนถึงขั้นรุนแรงจนเป็นเหตุให้เสียชีวิตได้ เรามีกรณีศึกษาดังที่จะเล่าต่อไปนี้ โดยเหตุการณ์นี้เกิดขึ้น ณ โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล คนไข้ท่านหนึ่งป่วยเป็นโรคเก๊าซ์และทำการรักษาด้วยยา Allopurinol แต่คนไข้และหมอไม่ทราบว่า คนไข้จะแพ้ยาชนิดนี้ขั้นรุนแรง จนทำให้เกิดการผิวหนังไหม้ และเสียชีวิตในเวลาต่อมา

(ขอขอบคุณรูปภาพจากคณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล)

จากเหตุการณ์นี้ ทำให้เราตระหนักถึงความสำคัญในการทราบข้อมูลการตอบสนองต่อยา เพื่อป้องกันผลประทบที่เราไม่อาจคาดคิด ในปัจจุบัน เราสามารถทราบข้อมูลได้ว่า พันธุกรรมแบบเรา เหมาะสมกับยาอะไร ขนาดเท่าไหร่ และมีโอกาสแพ้ยามั้ย ด้วยการทดสอบที่เรียกว่า Pharmacogenetics หรือ การทดสอบทางเภสัชพันธุศาสตร์

การทดสอบทางเภสัชพันธุศาสตร์ (Pharmacogenetics) คือ การประยุกต์ความรู้ด้านการดูแลสุขภาพรูปแบบใหม่ ที่มุ่งเน้นหาความแตกต่างของการตอบสนองต่อยาที่เป็นผลมาจากความแตกต่างทางพันธุกรรมของแต่ละบุคคล รวมถึงการตอบสนองต่อยาในเชิง การเผาผลาญยา ประสิทธิภาพ และอาการไม่พึงประสงค์จากยา

(ที่มารูป: https://www.genosalut.com/en/news/genetic-testing/pharmacogenetics/pharmacogenetics-towards-safe-and-efficient-therapy/)

การทดสอบทางเภสัชพันธุศาสตร์มีประโยชน์ต่อการใช้ยาอย่างไร

• สามารถเลือกใช้ยาได้อย่างเหมาะสม: การทดสอบทางเภสัชพันธุศาสตร์จะช่วยให้ข้อมูลการตอบสนองต่อยาเฉพาะบุคคล ทำให้ผู้ให้บริการด้านการแพทย์สามารถระบุยาที่มีประสิทธิภาพมากที่สุดและมีแนวโน้มว่าจะทำให้เกิดอาการไม่พึงประสงค์น้อยที่สุดสำหรับผู้ป่วยแต่ละรายได้

• ลดอาการไม่พึงประสงค์หรือการแพ้ยา: การทราบข้อมูลในด้านการเผาผลาญและการตอบสนองของยาสามารถช่วยป้องกันปฏิกิริยาไม่พึงประสงค์จากยา เช่น ความเป็นพิษหรือการขาดประสิทธิภาพจากยา เป็นต้น

• ลดการลองผิดลองถูกในการเลือกใช้ยา: การทดสอบทางเภสัชพันธุศาสตร์ทำให้ทราบข้อมูลการตอบสนองต่อยาล่วงหน้า จะช่วยลดความจำเป็นในการลองผิดลองถูกในการเลือกยาและการปรับขนาดยา ซึ่งสามารถประหยัดเวลาและบรรเทาความรู้สึกไม่สบายของผู้ป่วยได้เร็วขึ้น

• การประหยัดค่าใช้จ่ายและเวลา: การเลือกใช้ยาและการให้ยาอย่างเหมาะสม สามารถลดการไปพบแพทย์โดยไม่จำเป็น รวมถึง ลดความล้มเหลวในการรักษาที่เกี่ยวข้องกับอาการไม่พึงประสงค์หรือการแพ้ยาได้

จากข้อมูลข้างต้น ทำให้เราตระหนักถึงความสำคัญของการทดสอบทางเภสัชพันธุศาสตร์ เราจึงอยากบอกต่อถึงบริการที่ชื่อว่า RxReady™ powered by Nalagenetics เป็นการทดสอบทางเภสัชพันธุศาสตร์ ที่สามารถทดสอบการตอบสนองต่อยาได้มากกว่า 160 ชนิด ด้วยการตรวจวิเคราะห์จากยีนที่สัมพันธ์กับกลุ่มยารักษาหลายชนิดโรค เช่น ยารักษากลุ่มโรคผิวหนัง ยารักษากลุ่มโรคต่อมไร้ท่อ ยารักษากลุ่มโรคติดเชื้อ ยารักษากลุ่มโรคระบบหัวใจและหลอดเลือด ยารักษากลุ่มโรคมะเร็ง และยารักษากลุ่มโรคทางจิตเวช เป็นต้น ซึ่งการทดสอบทางเภสัชพันธุศาสตร์สามารถช่วยให้คุณเลือกใช้ยาได้อย่างเหมาะสมและมีประสิทธิภาพสูงสุด และนำไปสู่ผลลัพธ์ด้านสุขภาพที่ดีขึ้น