จากโพสต์ก่อน เราทราบแล้วว่า การตรวจพบ HPV ไม่ได้หมายความว่าจะเป็นมะเร็งปากมดลูก

แล้วคำถามต่อมาคือ…

หากตรวจพบ HPV เหมือนกัน ทำไมบางคนเพียงติดตามอาการ แต่บางคนต้องตรวจเพิ่มเติม?

คำตอบคือ…แพทย์ไม่ได้พิจารณาเพียงผลว่า “พบเชื้อ” หรือ “ไม่พบเชื้อ” แต่จะประเมินข้อมูลหลายด้านร่วมกัน เพื่อประเมินความเสี่ยงของการเกิดรอยโรคก่อนมะเร็งและมะเร็งปากมดลูก

สิ่งที่แพทย์ใช้ประกอบการพิจารณา ได้แก่

1. ชนิดของเชื้อ HPV

เชื้อ HPV มีหลายสายพันธุ์ โดยบางสายพันธุ์จัดเป็นกลุ่มความเสี่ยงสูง (High-risk HPV) และมีความสัมพันธ์กับการเกิดมะเร็งปากมดลูกมากกว่าสายพันธุ์อื่น

2. การติดเชื้อที่คงอยู่นาน (Persistent infection)

การติดเชื้อ HPV ส่วนใหญ่สามารถหายได้เองภายใน 1–2 ปี แต่หากพบเชื้อชนิดเดิมต่อเนื่องเป็นเวลานาน ความเสี่ยงต่อการเกิดรอยโรคก่อนมะเร็งอาจเพิ่มขึ้น

3. ผลตรวจเซลล์ปากมดลูก (Pap test หรือ LBC)

ผลตรวจนี้ช่วยให้แพทย์ประเมินว่ามีความผิดปกติของเซลล์ปากมดลูกเกิดขึ้นแล้วหรือไม่ และใช้ร่วมกับผล HPV เพื่อวางแผนการติดตามหรือการตรวจเพิ่มเติม

4. การแสดงออกของยีน E6/E7 ของเชื้อ HPV

อีกหนึ่งข้อมูลที่อาจใช้ประกอบการประเมิน คือผล HPV mRNA ซึ่งตรวจการแสดงออกของยีน E6/E7 ที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการเกิดรอยโรคระดับสูงและมะเร็งปากมดลูก ทำให้สามารถช่วยประเมินความเสี่ยงทางคลินิกได้แม่นยำยิ่งขึ้นในผู้ที่ตรวจพบเชื้อ HPV

ดังนั้น ผู้ที่ตรวจพบ HPV ไม่ได้มีความเสี่ยงเท่ากันทุกคน การประเมินจะอาศัยข้อมูลหลายด้านร่วมกัน เพื่อช่วยแยกผู้ที่ควรได้รับการติดตามหรือการตรวจเพิ่มเติม ออกจากผู้ที่มีความเสี่ยงต่ำ

เพราะเป้าหมายของการตรวจคัดกรอง ไม่ใช่เพียงการค้นหาเชื้อ HPV แต่คือการระบุผู้ที่มีความเสี่ยงต่อการเกิดรอยโรคที่มีนัยสำคัญ เพื่อให้ได้รับการดูแลอย่างเหมาะสม

เอกสารอ้างอิง

1. Maria B, et al. Sensitivity, specificity, and clinical value of human papillomavirus (HPV) E6/E7 mRNA assay as a triage test for cervical cytology and HPV DNA test. Comparative Study. J Clin Microbiol. 2011 Jul;49(7):2643-50. doi: 10.1128/JCM.02570-10.
2. Roberta Z, et al. Role of E6/E7 mRNA test in the diagnostic algorithm of HPV-positive patients showing ASCUS and LSIL: clinical and economic implications in a publicly financed healthcare system. Expert Rev Mol Diagn. 2015 Jan;15(1):137-50.